Tessa Ham
Tessa Ham | LinkedIn Carrière 19 dec 2019

Onbeperkte vakantiedagen, geen managers en autonomie: bij Keytoe pakken ze het compleet anders aan

Bij marketingbureau Keytoe pakken ze het compleet anders aan dan bij de meeste bedrijven. Onbeperkte vakantiedagen, een heuse gameroom en de stagiair die de strategie kan wijzigen, zijn alleen nog maar het begin. Het nieuwste experiment? Nieuwe werknemers kunnen zichzelf aannemen. Zo mocht de 17-jarige Johrick zelf bepalen welk werk hij ging doen, in hoeveel uur en met welk salaris. “Ik durfde twee weken niet te kijken welk salaris hij zichzelf had gegeven”, vertelt eigenaar Cedric Muchall.

“Elke keer vind ik het weer spannend”, zegt hij als we een kopje koffie gaan drinken bij Keytoe in Maassluis. “Iedere dag denk ik: ik hoop dat niemand zichzelf aanneemt voor 10K per maand.”

Geen baas en managers

Bij steeds meer bedrijven zie je een tafeltennistafel verschijnen om het werkgeluk van werknemers te bevorderen. Bij Keytoe zijn ze duizenden stappen verder, al hebben ze ook een tafeltennistafel. “We houden vaak tafeltennistoernooien met klanten en we doen het hier zo verschrikkelijk vaak dat we nog nooit hebben verloren”, lacht Cedric, die overigens niet de baas is.

gameroom bij keytoe
© Keytoe

Niet de baas? Hoe zit dat dan? “We zijn geen platte organisatie, maar het is op basis van situationeel leiderschap”, legt Cedric uit. “Heb je ergens veel verstand van, dan ben je op dat moment de leider. Mensen willen mij graag een naampje geven. Ik ben geen leider, ik ben Cedric. Op sommige dagen doe ik gewoon leider. Maar op sommige dagen ook juist totaal niet.”

Bij Keytoe zijn er geen managers. Hoe worden er dan beslissingen genomen? “We hebben verschillende besluitvormingen geprobeerd. Een democratie werkte niet, want wanneer is iets groot genoeg om over te stemmen? Daarna probeerden we een MT met twee lege stoelen waar iedereen aan plaats kon nemen. Dat idee hebben we gecremeerd en begraven toen iedereen opeens al z’n beslissingen weer bij het MT ging neerleggen.”

Iedereen mag beslissingen maken

Inmiddels werken ze bij Keytoe met een adviesproces. “Dit houdt in dat je over alles een beslissing mag maken. Als stagiair mag je bijvoorbeeld ook de strategie veranderen. Met één voorwaarde: je moet advies vragen aan iedereen die wordt beïnvloed door de beslissing. Stel: het gaat om het verven van een muurtje. Dan vraag je advies aan iedereen die bij dat muurtje zit. Met dat advies moet je volwassen omgaan, maar je hoeft er niet naar te luisteren.”

Welke keuze je ook maakt, je bent zelf verantwoordelijk. “Je moet dus zelf het muurtje verven en de verfspatten opruimen. Bovendien kan het muurtje morgen roze zijn als iemand anders dat beslist. Dit adviesproces werkt bij ons nu al drie jaar goed.”

Cedric vindt dat er in Nederland nu te veel mensen gevangen zijn op de werkvloer.

“Ik denk dat er een stuk minder burn-outs zouden zijn als werknemers meer autonomie hadden op de werkvloer.”

“Dat je bij sommige bedrijven niet eens planten mag neerzetten op kantoor, daar kan ik met mijn hoofd niet bij.”

Lees ook: Zou dit dé oplossing zijn tegen het grote aantal burn-outs?

Wat Keytoe anders maakt

Wat gebeurt er precies bij Keytoe dat er bij andere bedrijven niet gebeurt?

  • Iedereen kan alles tegen elkaar zeggen.
  • Collega’s nemen collega’s aan
  • Of mensen nemen zichzelf aan. “Dat verschilt per team.”
  • Collega’s bepalen elkaars salaris, of ze bepalen zelf hun salaris.
  • Iedereen mag beslissingen maken, mits ze om advies vragen.
  • Er zijn geen functietitels en omschrijvingen.
  • Collega’s beoordelen elkaar, er is dus ook geen traditioneel functioneringsgesprek.
  • Transparantie over de financiën.
  • Medewerkers kunnen zichzelf een salarisverhoging geven.
  • Er zijn geen geschreven regels.
  • Onbeperkte vakantiedagen.
  • Werknemers hebben volledige autonomie. “Werknemers bepalen helemaal zelf wanneer ze hun werk doen, waar, op welke manier en met wie. Zelfs welk werk ze doen. Mits ze dit natuurlijk afstemmen met hun collega’s en klanten.”
  • Het businessmodel volgt de mensen en niet andersom. “Als één van de medewerkers een kapperszaak wil openen, dan kan dat. Ik zou dat hilarisch vinden.”
Keytoe kantoor
© Keytoe

De nuances

Keytoe is een holding, waar vier bv’s onder hangen. Alle vier de teams pakken het anders aan. “Voor de buitenwereld zijn wij één Keytoe, maar iedere bv heeft andere culturen en structuren. Die zijn alle vier wel vrij onorthodox, maar de één is veel extremer dan de ander.

“Soms ziet Keytoe K wat er bij Keytoe Y gebeurt en zeggen ze: jullie zijn helemaal leip.”

Het team bepaalt waar de grens ligt”, legt Cedric uit.

Organisatiepsycholoog Lennard Toma speelt een grote rol bij de experimentele aanpak van het bedrijf. “Door hem heb ik geleerd vaker ‘fuck it’ te zeggen. Toen hij voorstelde dat collega’s elkaars salaris mochten bepalen, was ik wel een beetje bang. Uiteindelijk bleek de groep hartstikke gematigd te zijn. Eigenlijk vond ik dat ze tussen de honderd en driehonderd euro meer verdienden. Maar ze hebben natuurlijk inzage in de financiën van het bedrijf en trokken deze conclusie.”

Cedric Muchall en Lennard Toma van Keytoe Y
© Jordy Brada

De experimenten werken soms ook niet. “We hebben ook een app getest, waar collega’s elkaars salaris konden bepalen op gevoel. Dat probeerden we drie maanden en toen zei de groep: ‘Dit is ons te ingewikkeld’. En dan is dat ook helemaal prima, dan hebben we dat in ieder geval getest.”

Alles zelf bepalen, inclusief wie ontslagen worden

In de media wordt Keytoe vooral gevonden op de anekdotes, die sommige mensen toch wel bizar vinden. “Vorig jaar kwamen we in het nieuws, omdat we een zelfsturende ontslagronde hadden. Er moesten vijf mensen vertrekken en de collega’s bepaalden samen wie moesten vertrekken. Dat werd in de media gebracht als een soort eilandraad van Expeditie Robinson, maar in werkelijkheid ging dat heel netjes. Natuurlijk was het niet leuk, er moesten vijf mensen vertrekken. Ik kon wel huilen.”

Toch was de zelfsturende ontslagronde een logische stap. “Er zijn geen managers.”

“Je kan niet zeggen: ik heb jullie de hele tijd als volwassene behandeld, maar nu ga ik weer even de volwassene uithangen.”

Kan dit bij elk bedrijf werken?

Cedric denkt dat iedereen wel in zo’n experimentele cultuur met veel transparantie en autonomie kan werken, maar niet dat iedereen het zal willen. “Sommige mensen voelen zich er niet fijn bij. Zij voelen zich comfortabel bij een situatie waar wordt gezegd wat ze moeten doen, en dan doen ze het ook.”

Bovendien zou je volgens hem niet zo 1-op-1 deze cultuur naar elk bedrijf kunnen kopiëren. “Dan wordt het totale mayhem. We hebben het langzaam uitgebouwd. Doordat collega’s elkaar bijvoorbeeld aannemen, ontstaat er een hele andere dynamiek en kun je inderdaad op een gegeven moment testen dat ze elkaars salaris gaan bepalen.”

Hij gelooft wel dat er een normverschuiving plaatsvindt in de manier waarop mensen werken en daar spelen ze bij Keytoe graag een rol in. “Binnen tien jaar verwacht ik dat 16 procent van de bedrijven op deze manier werkt. In bepaalde mate dan. Als blijkt dat die bedrijven wel innovatiekracht hebben, dan volgt de rest ook wel.”

Geïnteresseerd geraakt in vernieuwend organiseren? Lees dan zeker het boek ‘99 problems, but the boss ain’t one‘, luister de podcast ‘Hoe dan?!‘ of neem een kijkje op de website van Keytoe.

Verder lezen?

8 toffe printables voor je vision board?

Meld je aan voor onze wake-up letter en ontvang ze gratis in je inbox!

Reageer op artikel:
Onbeperkte vakantiedagen, geen managers en autonomie: bij Keytoe pakken ze het compleet anders aan
Sluiten