We willen altijd maar meer – Nederland lijdt aan het ‘continu verbeteren-syndroom’

Continu blijven verbeteren, het is iets wat we op de WorkJuice redactie ook nastreven en waar op het eerste gezicht niets mis mee lijkt te zijn. Het is toch júist goed? Dat er ook een gevaar in schuilt, legt Ben Kuiken, filosoof en auteur van het boek ‘De Organisatiefilosoof’ uit. Volgens hem lijdt Nederland aan het ‘continu verbeteren-syndroom’, met stress en burn-outs tot gevolg.

Goed is al lang niet meer goed genoeg, zegt hij terecht. En hoe lang sta jij nog stil bij je kleine successen voordat je weer op je volgende doel afstormt?

Altijd maar beter willen maakt niet gelukkig

Begrijp ons niet verkeerd, dromen is altijd goed. Maar Kuiken heeft een punt. Als je het ‘continu verbeteren-syndroom’ hebt en constant leeft met het idee nog steeds niet goed genoeg te zijn, dan wordt je daar niet gelukkig van. Onder het motto van Einstein dat we ‘de problemen die we hebben niet kunnen oplossen met dezelfde manier van denken als waarmee ze zijn ontstaan’, schreef Kuiken het boek ‘De Organisatiefilosoof‘ om anders naar organisaties en de problemen die daar ontstaan te kijken.

“Organisaties zitten gevangen in een taal waarbij het voortdurend gaat over allerlei problemen, zoals de hoge werkdruk, het personeelstekort en communicatieproblemen tussen afdelingen, en hoe we die moeten oplossen”, zegt hij.

“Goed is al lang niet meer goed genoeg, het kan namelijk altijd beter.”

“Men is vooral druk met elkaar en met de organisatie van het werk, en de klant wordt niet meer gezien”, vindt hij. Daarnaast heeft het ook een negatief effect op de mensen zelf: “Het geeft veel werkdruk: mensen hebben het gevoel dat ze het niet goed doen en zijn voortdurend bezig om dingen te bedenken hoe het beter kan.”

Druk vanuit onszelf

De druk komt niet alleen vanuit de organisaties waar we werken, maar ook zeker vanuit onszelf. Eerder schreven we al dat millennials het meest lijden onder de verwachtingen van zichzelf. Terwijl je ene vriendin net een huis heeft gekocht, de ander zwanger is, je nicht een maand naar Bali gaat en je broer zijn eigen bedrijf heeft gestart, kijk jij een heel seizoen van een Netflix-serie op één dag.

Dan slaat de paniek toe. Eigenlijk zou je vier keer per week willen sporten, vroeg willen opstaan, goede boeken willen lezen, willen mediteren, en in plaats daarvan zit je in je joggingbroek op de bank. Dit, lieve mensen, noemen we ‘productivity guilt’ en dat is nou eenmaal onderdeel van ons. Iedereen heeft hier weleens last van.

Lees ook: Jij lijdt waarschijnlijk ook aan ‘productivity guilt’ (en zo kan je het stoppen)

Redenen van het ‘continu verbeteren-syndroom’

Niet alleen onze hoofden, ook onze hele manier van werken is gericht op continu verbeteren en meer doen. Daarmee stoppen is moeilijker dan het lijkt. We zijn namelijk zo gewend aan deze manier van werken en praten dat het heel moeilijk is om eruit te stappen. “Bovendien ontlenen sommige mensen er hun identiteit en broodwinning aan,” zegt Kuiken. “Zoals managers en organisatieadviseurs.”

“Op school hebben ze geleerd hoe ze een verandering moeten doorvoeren, hoe ze het beste uit mensen kunnen halen, hoe ze problemen kunnen aanpakken”, legt hij uit. “Daarmee worden ze net als die timmerman, die, omdat hij nu eenmaal een hamer in zijn handen heeft en goed kan timmeren, overal spijkers ziet. Managers zien overal problemen die nog opgelost moeten worden. Maar sommige problemen zijn niet oplosbaar. Bijvoorbeeld werkdruk: dat hoort ook gewoon bij werk.”

Maar te veel werkdruk moeten we toch oplossen? “Heel veel problemen in het leven zijn niet oplosbaar. Om het met Cruijff te zeggen, elk voordeel heeft nu eenmaal ook een nadeel”, zegt hij. “Het is bijvoorbeeld best fijn dat je überhaupt werk hebt; dat geeft voldoening, collega’s, een inkomen. Maar ja, het geeft ook druk en brengt verplichtingen met zich mee.

“Het gaat dus om het vinden van een balans tussen twee kwaden: een beetje druk, maar niet te veel.”

En het gaat er om hoe je er zelf mee omgaat, hoe je het interpreteert. En als je een ideaal nastreeft, zul je nooit tevreden zijn en altijd last hebben van het ‘continu verbeteren-syndroom’. Goed is soms echt goed genoeg.”

Verder lezen

In 4 weken naar een productiever leven?

Meld je aan voor onze wake-up letter en volg onze productiviteitscursus

Reageer op artikel:
We willen altijd maar meer – Nederland lijdt aan het ‘continu verbeteren-syndroom’
Sluiten